Dlaczego Fotonika?

Cele projektu
Fotonika jest interdyscyplinarną dziedziną łączącą wiedzę z optyki, optoelektroniki, fotowoltaiki, telekomunikacji światłowodowej oraz innych pokrewnych dziedzin zaawansowanej techniki, w których kluczową rolę odgrywa kwant promieniowania elektromagnetycznego, jakim jest foton.
Rozwój fotoniki pociąga za sobą ogromny postęp w wielu dziedzinach nauki i wysokiej techniki. To dzięki niej możliwe stało się rozbudowywanie ultraszybkiej światłowodowej infrastruktury sieci telekomunikacyjnych, która zaspokaja wciąż rosnące zapotrzebowanie na coraz szybszą i bardziej obszerną transmisję danych. Rozwój urządzeń fotonicznych jakim są np. lasery pozwala na ogromny wzrost precyzji i dokładności w obróbce różnorakich materiałów. Obecnie niemal każdy produkt z nadrukowaną datą przydatności jest znakowany za pomocą niezwykle szybkich i precyzyjnych znakowarek laserowych. Fotonika odpowiada również za rozwój nowych metod diagnostycznych w medycynie. Lasery stosowane są w terapii wielu schorzeń, będąc obecnie niezastąpionym narzędziem chirurgicznym. Nowe, bardziej wydajne ogniwa słoneczne, za których rozwój odpowiada fotowoltaika, pozwalają na znaczącą redukcję zużycia energii, a nowe osiągniecia w optoelektronice pozwoliły na powszechne zastosowanie energooszczędnego oświetlenia na bazie diod elektroluminescencyjnych LED. Ogromny postęp dokonał się również w zakresie rozwoju wyświetlaczy stosowanych począwszy od telewizorów, monitorów komputerowych, aż po ekrany telefonów komórkowych. Katalog możliwych zastosowań fotoniki, z uwagi na jej dynamiczny rozwój i multidyscyplinarny charakter, wciąż pozostaje otwarty.
Fotonika , obok biotechnologii przemysłowej, technologii produkcji zaawansowanych materiałów, nano- i mikroelektroniki oraz nanotechnologii, zaliczona została przez Unię Europejską do grupy tzw. kluczowych technologii wspomagających KET (od ang.: „Key Enabling Technologies”). Komisja Europejska dokonała identyfikacji tych technologii nadając im strategiczne znaczenie dla rozwoju gospodarczego Unii, określając je mianem technologii przyszłości decydujących o dynamicznym rozwoju Europy i pozwalających na wzrost poziomu innowacyjności unijnych przedsiębiorstw.
Rozwój przedsiębiorczości w dziedzinie KET wiąże się z ponoszeniem wysokich nakładów kapitałowych na prowadzenie intensywnych prac B+R i wdrożeniowych oraz z koniecznością zaangażowania wysoko wykwalifikowanej kadry. Zastosowanie tych technologii pozwala na unowocześnienie tradycyjnych i powstanie nowych gałęzi przemysłu i branż usługowych, pozwalając innowacyjnym przedsiębiorcom na dywersyfikację oferty komercyjnej i zajęcie nowych nisz rynkowych.
Powyższe dotyczy zwłaszcza fotoniki, jednej z najszybciej rozwijających się i najbardziej obiecujących technologii przyszłości. Włączenie fotoniki do grupy KET świadczy o roli, jaką odgrywa w wielu kluczowych obszarach gospodarki, oferując przy tym nowoczesne i często jedyne rozwiązania, zwłaszcza tam gdzie technologie tradycyjne osiągają kres swoich możliwości. W raporcie „Foresight Technologiczny Przemysłu – InSight 2030 ”, przygotowanym przy udziale ekspertów Izby, zwrócono uwagę na szybki rozwój w Polsce nowych idei technologicznych wykorzystujących osiągnięcia fotoniki, podkreślając jednak istnienie wciąż wielu barier dla ich efektywnego wykorzystania i komercjalizacji. Sukcesy polskich przedsiębiorców na rynku fotonicznym w przeważającej mierze bazują na osiągnieciach naukowców z polskich uczelni wyższych i przy ich czynnym udziale. Dlatego dla dynamicznego rozwoju tej branży w Polsce potrzebne jest zapewnienie sprzyjających warunków dla współpracy środowisk akademickiego i gospodarczego, która wpłynie na wzmocnienie transferu wyników badań do działalności komercyjnej oraz na tematykę podejmowanych prac B+R nakierowanych na rzeczywiste potrzeby krajowej gospodarki.